Tekens en lichten

Tussen zonsondergang en zonsopkomst, en bij slecht zicht overdag, moet elk schip de juiste lichten voeren. Voor klein vaartuig zijn de volgende combinaties belangrijk.

Klein motorschip (varend)

• Toplicht wit, vóór op het schip, zichtbaar over een boog van 225° (van recht voren tot 22,5° achter dwars aan beide kanten).
• Heklicht wit, achter, zichtbaar over 135° (recht achter, 67,5° aan elke kant).
• Boordlichten: groen aan stuurboord, rood aan bakboord, elk over 112,5°.

Een klein motorschip korter dan 7 meter dat niet harder vaart dan 7 knopen (≈13 km/u) mag volstaan met één wit rondom-schijnend licht.

Klein zeilschip (varend, alleen zeil)

• Boordlichten groen/rood + heklicht wit
• Geen toplicht (dat is voor motorvoortstuwing)
• Of: drie-kleurenlamp in top (rood/groen/wit) — gecombineerd in één lamp boven in de mast, alleen voor zeilschepen < 20 m.

Geankerd / aan de grond

Een schip dat ten anker ligt voert één wit rondom-schijnend licht ('s nachts), zichtbaar over 360°. Op een ankerplaats die door verkeerstekens is aangewezen mag dat soms achterwege blijven — maar altijd op niet-aangewezen plaatsen.

Geheugentip

"Rood links, groen rechts" — net als bij vliegtuigen. Rood = bakboord (de tegenligger ziet rood = stop), groen = stuurboord (vrij om door te varen voor jou, mits de regels dat toelaten).

Grote schepen voeren een uitgebreidere lichtenset zodat je hun type, lengte en koers van veraf kunt herkennen.

Standaard groot motorschip

• Twee toplichten boven elkaar: voorste lager, achterste hoger. Zo zie je in welke richting het schip vaart en hoe lang het is (de horizontale afstand tussen de twee lichten geeft globaal lengte aan).
• Boordlichten groen/rood
• Heklicht wit

Sleep- en duwboten

• Voorop: drie toplichten in een verticale lijn (bij slepen) of twee toplichten als het sleep onder de 200 m is.
• Op de gesleepte sleep zelf: een geel licht achter.
• Een duwbak vooraan wordt door de duwboot voortgeduwd; samen heten ze een 'duwstel'.

Schepen in bedrijf

• Twee rondom-schijnende rode lichten boven elkaar = "schip met beperkt manoeuvreervermogen". Niet uitwijken via die kant — pas op.
• Rondom-schijnend rood-wit-rood verticaal = "schip met beperkt manoeuvreervermogen door werkzaamheden" (bagger, sondering).

Geheugentip

Als je in het donker drie lichten boven elkaar ziet: dat is iets bijzonders. Lees ze van boven naar beneden en houd ruim afstand.

Overdag tonen sommige schepen zwarte tekens in plaats van lichten om aan te geven wat ze doen. Belangrijkste voor jou:

Bal

Eén zwarte bal = schip ten anker overdag. Vaak in het voorschip gezet.

Kegel met punt naar beneden

Zeilschip dat ook de motor gebruikt (voortgestuwd door motor én met zeilen op). Dit is hoe je overdag herkent dat een 'zeiler' eigenlijk als motorschip telt voor de regels.

Cilinder

Schip met beperkt manoeuvreervermogen — geef veel ruimte.

Kruis (twee balken haaks)

Schip aan de grond gelopen of niet manoeuvreerbaar.

Combinaties

• Bal + ruit + bal verticaal = "schip met beperkt manoeuvreervermogen" (analoog aan de drie nachtelijke rondom-rode lichten).

Geheugentip

Overdag = zwarte vormen. 's Nachts = gekleurde lichten. Inhoud is hetzelfde: schip vertelt je wat het doet en of jij ruimte moet maken.